موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه‌های ایران به چه فکر می‌کنند؟

موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه‌های ایران به چه فکر می‌کنند؟
دانشگاه‌ها در جهت‌دهی پژوهش‌های علمی کشور نقش اساسی دارند. پایگاه «مرجع دانشگاه‌های ایران» بر اساس داده‌های مقالات داخل کشور از پایگاه «سیویلیکا» و داده‌های مقالات بین‌المللی از «اسکوپوس» و «پابمد» به تحلیل کمّی و کیفی مقالات دانشگاه‌های ایران در سال ۱۳۹۷ پرداخته است.

موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه‌های ایران به چه فکر می‌کنند؟
گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو- محسن عبداللهی خلج؛ مقاله های علمی در نظام آموزش عالی ما از اهمیت بسیار بالایی برخوردار هستند. تا جایی که ارزشیابی و ارتقای اساتید و حتی دانشجویان وابستگی شدیدی به مقاله ها دارند. از طرفی می توان مقاله هایی که در دانشگاه ها کار می شود را متناسب با نیاز های جامعه تعریف کرد تا به برطرف کردن مسائل مبتلای جامعه منجر شود. از همین رو دانشگاه ها مهم ترین نقش را در جهت دهی پژوهش های کشور خواهند داشت. تحلیل محتوایی مقالات در هر دانشگاه می تواند ما را به جهتِ پژوهشی آن دانشگاه برساند. پایگاه مرجع دانشگاه های ایران بر اساس داده های مقالات داخل کشور از پایگاه سیویلیکا و داده های مقالات بین المللی از اسکوپوس و پابمد به تحلیل کمّی و کیفی مقالات دانشگاه های ایران در سال ۱۳۹۷ پرداخته است. در این گزارش می خواهیم با استفاده از داده های این دو پایگاه به بررسی برخی از دانشگاه های بزرگ و جهت فعالیت های پژوهشی آن ها، که در قالب مقالات انجام می شود، بپردازیم. این که در دانشگاه های برتر کشور بر روی چه موضوع هایی کار می شود. در ادامه نیز بر اساس مقاله های ارائه شده، محور های اصلی پژوهش های کشور در سال های گذشته را بررسی کنیم.


موضوعات کلیدی در دانشگاه مادر


دانشگاه تهران به عنوان دانشگاه مادر در کشور شناخته می شود. بر اساس تحلیل های انجام شدۀ مرجع دانشگاه های ایران، این دانشگاه تاکنون ۴۹۰۱۴ مقاله علمی در نشریات و همایش های داخلی منتشر نموده است. در سال ۱۳۹۷ پژوهشگران دانشگاه تهران بیشترین مقالات خود را با کلیدواژه های توسعه پایدار و محیط زیست منتشر نموده اند.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۱- پرتکرارترین موضوع های مقاله ها در دانشگاه تهران


موضوعات کاربردی در دانشگاه تربیت مدرس


دانشگاه تربیت مدرس یکی از دانشگاه های معتبر ایران است که در جهت دهی پژوهش های کشور تاثیر بسزایی دارد. این دانشگاه تاکنون ۲۲۸۷۸ مقاله علمی در نشریات و همایش های داخلی منتشر نموده است. علاوه بر این تاکنون ۲۶۵۴۱ مقاله معتبر بین المللی نیز از این مرکز استخراج شده است. در سال ۱۳۹۷ پژوهشگران دانشگاه تربیت مدرس با کلیدواژه های بهینه سازی و توسعه پایدار بیشترین مقالات خود را منتشر کرده اند. خشکسالی و تغییر اقلیم، شبکه های عصبی، داده کاوی و گردشگری از دیگر موضوعات کاربردی پرتکراری است که در دانشگاه تربیت مدرس برای آن پژوهش صورت گرفته است.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۲- پرتکرارترین موضوع های مقاله ها در دانشگاه تربیت مدرس


جامعیت موضوعی در دانشگاه شهید بهشتی


دانشگاه شهید بهشتی به عنوان یکی از دانشگاه های جامع در کشور محسوب می شود. در سال گذشته، این دانشگاه نیز همچون دو دانشگاه اخیر، موضوع و کلیدواژۀ توسعه پایدار بیشترین پژوهش را به خود اختصاص داده است. همچنین کلیدواژۀ ایران نیز از بین ۱۴۶۲ مقاله علمی در نشریات و همایش های داخلی بیشترین فراوانی را دارد. کیفیت زندگی، مدیریت شهری، بافت تاریخی، توسعه، محیط زیست، تغییر اقلیم و آسیب شناسی از موضوعات مهمی است که در سال ۱۳۹۷ برای آن کار پژوهشی صورت گرفته است.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۳- موضوع های پژوهشی که بیشترین فراوانی را در دانشگاه شهید بهشتی دارند


پژوهش های دانشگاه علامه طباطبایی در حوزه علوم انسانی


دانشگاه علامه طباطبایی، یک دانشگاه تخصصی در حوزه علوم انسانی است. بیشترین مقالات این دانشگاه از بین ۱۲۸۱ مقاله علمی منتشر شده در مجلات، همایش و کنفرانس های داخلی با کلیدواژۀ های دانش آموزان و آموزش منتشر شده است. توسعه، تعلیم و تربیت، سلامت روان، طب سنتی، سبک زندگی و توسعه پایدار از جمله موضوعاتی بوده است که در این دانشگاه توسط پژوهشگران به آن ها پرداخته شده است.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۴- موضوع های پربسامد پژوهشی در دانشگاه علامه طباطبایی


جهت مشخص پژوهشی در دانشگاه آزاد


دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات نیز یکی از دانشگاه های مهم در تهران و کشور به حساب می آید. بر اساس تحلیل های انجام شده در سال ۱۳۹۷ محور های اصلی مقالات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران به صورت نمودار زیر بوده است. دغدغۀ اصلی محققان دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران در سال ۱۳۹۷ موضوع بهینه سازی و شبیه سازی بوده است. سرمایه اجتماعی، نوآوری، مدیریت و معماری از موضوعاتی است که بسیار در معرض پژوهش قرار گرفته است.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۵- موضوع های دارای بیشترین فراوانی در دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات


دانشگاه تبریز و دغدغۀ حل مشکلات بومی


دانشگاه تبریز یکی از قطب های شمال غرب کشور محسوب می شود. از بین ۱۴۰۷ مقاله داخلی در سال ۱۳۹۷ و ۱۸۲۵ و ۱۴۳۸ مقالۀ بین المللی، به ترتیب در سال های ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ میلادی، بیشترین دغدغۀ پژوهشگران این دانشگاه دو موضوع توسعه پایدار و تبریز بوده است. گردشگری، دریاچه ارومیه، صادرات، عملکرد، خشکسالی و مزیت رقابتی از جمله موضوع هایی بوده اند که در سال ۱۳۹۷ به آن پرداخته شده است. دانشگاه تبریز نمونه ای است برای آن که مسائل بومی در پژوهش های دانشگاه های خارج از تهران اولویت اصلی را داشته باشد.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۶- پرتکرارترین موضوع های مقاله ها در دانشگاه تبریز


دانشگاه تخصصی در صنعت کشور


دانشگاه امیرکبیر نیز به عنوان یکی از دانشگاه های برتر صنعتی کشور در سال ۱۳۹۷ دو موضوع و کلیدواژۀ الکتروریسی و دینامیک سیالات محاسباتی جزو مهم ترین موضوعاتی بوده که پژوهشگران در این دانشگاه صنعتی در فعالیت های پژوهشی خود به آن اهمیت داده اند. مدیریت ریسک، آلودگی هوا، نانوالیاف، نانوکامپوزیت و تصفیه پساب از دیگر موضوعات پژوهشی پُرتکرار در دانشگاه پلی تکنیک سابق است.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۷- موضو ع عای پژوهشی پرتکرار در دانشگاه امیرکبیر


دانشگاه پیشتاز در امر آموزش و پرورش


دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی دو دانشگاهی هستند که به صورت تخصصی در زمینه آموزش و پرورش فعالیت می کنند. این دو دانشگاه به ترتیب تاکنون ۸۴۰۸ و ۳۱۶۱ مقالۀ علمی در نشریات و همایش های داخلی منتشر نموده اند. براساس بررسی ها، در سال ۱۳۹۷ پژوهشگران دانشگاه فرهنگیان بیشترین مقالات خود را با کلیدواژه های دانش آموزان و یادگیری و پژوهشگران دانشگاه شهید رجایی بیشترین مقالات خود را با کلیدواژه های یادگیری و اخلاق منتشر نموده اند. پیشرفت تحصیلی، خانواده، آموزش و پروش، معلم، اسلام، سلامت روان خلاقیت، پایداری، شادکامی، برنامه درسی، سنجش از راه دور برخی دیگر از موضوعات و کلیدواژه هایی است که در این دو دانشگاه به آن پرداخته شده است.
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۸- پرتکرارترین موضوع های پژوهشی در دانشگاه شهید رجایی
موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟
شکل ۹ – پرتکرارترین موضوع های پژوهشی در دانشگاه فرهنگیان


محور های اصلی مطالعات و مقالات در دانشگاه های ایران


مرجع دانش (سیویلیکا) در سال های ۱۳۹۶ و ۱۳۹۵ محور های اصلی مطالعه شده توسط پژوهشگران سراسر کشور و همچنین موضوعات مهم پژوهشی بر اساس مقالاتی که در این پایگاه نمایه شده است را تحلیل و ارائه داده است. برخی از موضوعات، مسائلی است که جامعه درگیر با آن است. مسائلی که دغدغۀ اصلی دانشگاهیان است و بیشتر نیز باید به آن توجه شود.

موضوعات مهم پژوهشی در مقالات علمی / دانشگاه های ایران به چه فکر می کنند؟

می توان بر اساس داده های پایگاه سیویلیکا و مرجع دانشگاه های ایران به دغدغۀ دانشگاهیان در کشور پی بُرد؛ اینکه پژوهشگران در دانشگاه های ایران به دنبال کشف و حل مسائل و مشکلات داخل کشورشان هستند یا خیر. با نگاهی به دو موضوعی که بیشترین فراوانیِ پژوهشی را در دانشگاه های برتر ایران دارد، به این نتیجه دست پیدا می کنیم که موضوع توسعه پایدار بیشترین علاقه مندی و توجه پژوهشگران در دانشگاه ها را داراست.
گرچه توجه دانشگاهیان به موضوعات مختلف مانند مسائل گوناگون پیرامون مدیریت و مباحث فنی و مهندسیِ مورد نیاز کشور در پژوهش ها قابل تحسین است، ولی موضوعاتی همچون مسائل اجتماعی و مشکلات اقتصادی در اولویت پژوهش های کشور قرار نگرفته است. از طرف دیگر پرداختن به صورت مقاله در پژوهش ها سبب عمق بخشی در حل مسائل و مشکلات نخواهد شد و نیاز به ورود پایان نامه ها و انجام پژوهش های عمیق و مدت دار است. همچنین خارج شدن از فضای تئوریک و ورود عملیاتی تر و ارائه راه حل برای مشکلات در پژوهش ها بیشتر احساس می شود.
دانشگاه های کشور با همکاری وزارت علوم و وزارت بهداشت و همچنین شورای عالی انقلاب فرهنگی و نهاد های حاکمیتی در کشور، بایستی جهت دهی پژوهشی مناسبی برای حل مشکلات و مسایل مبتلای جامعه اتخاذ نمایند. این مهم جز با پیوند دانشگاه و جامعه و نزدیکی هرچه بیشتر دانشگاهیان با مردم و مشکلات آن ها رقم نخواهد خورد.

افزودن نظر