به کارگیری نیروهای دانشگاهی در صنعت؛ شرط رونق تولید

به کارگیری نیروهای دانشگاهی در صنعت؛ شرط رونق تولید
معاون پژوهشی دانشگاه تربیت مدرس گفت: دانشگاه در رونق تولید هم کمیت و هم کیفیت را دنبال می کند اما صنایع به جای آنکه از نیروهای دانشگاهی استفاده کنند نیروهای بدون دانش را جذب می کنند.

به گزارش گروه فناوری ایمان نیوز، گروه علمی و دانشگاهی خبرگزاری فارس- حجت عابدی اصل، دانشگاه تربیت مدرس یکی از دانشگاه‌های دولتی ایران و تنها مرکز تحصیلات تکمیلی جامع دولتی کشور است، این دانشگاه در سال ۱۳۶۰ با عنوان مدرسه تربیت مدرس و با هدف تربیت کادر هیئت علمی دانشگاه‌ها، به عنوان تنها دانشگاه تخصصی تحصیلات تکمیلی ایران تأسیس شد و در سال ۱۳۶۱ اقدام به پذیرش دانشجو در رشته مدیریت و برخی از رشته‌های علوم انسانی کرد که این مدرسه در سال ۱۳۶۵ به دانشگاه تربیت مدرس ارتقا یافت.

این دانشگاه بیش از 10 هزار دانشجوی ایرانی دارد و ۲۱ چهره ماندگار کشور از خانواده تربیت مدرس هستند.

از آن‌جایی که دانشگاه تربیت مدرس دارای بیش از ۷۵۰ عضو هیات علمی است که بیش از 32 هزار مقاله و حدود 4 هزار اختراع ارائه داده‌‌اند و برنامه‌هایی را نیز در زمینه تحقق شعار رونق تولید داشته‌اند، به سراغ یعقوب فتح الهی معاون پژوهشی و فناوری این دانشگاه رفتم و ساعتی را با او گفت‌وگو کردم تا از کم و کیف فعالیت‌های علمی دانشگاه بیشتر بدانم.

وارد دانشگاه که می‌شوم محیط آرام و فضای سبز و همچنین نسیم خنک دلنوازی است که همین موضوع سبب شده تا بعضی از دانشجویان بر روی نیمکت های فضای دانشگاه بنشینند و  از فضا لذت ببرند؛ وقتی از کنارشان عبور می کنم بدون آنکه من را بشناسند سلام می کنند و دوباره به بحث خود درباره  واحدهای درسی تابستانی ادامه می دهند.

وارد دفتر ساختمان معاونت پژوهشی می شوم و بعد از گذشت زمان کوتاهی در اتاق نسبتا بزرگ، پای صحبت‌های یعقوب فتح الهی با طرح سوالات مختلف می‌نشینم.

آنچه در این گفت‌وگو می‌خوانید:

* به نیروی ماهر بدون دانش کمترین دستمزد را می دهند

* مبدا تحولات دانشگاه است

* نبود ساختار صحیح و عدم برنامه درست برای  قشر نخبگان جامعه 

* 95 درصد دانشجویان تربیت مدرس پس از اتمام تحصیلات تکمیلی در داخل کشور می مانند

*دانشگاه متولی نیست که بخواهد پاسخگوی همه مشکلات مختلف کشور باشد

* دانشگاه تربیت مدرس دارای 10 هزار دانشجو و 730 هیئت علمی است

فارس:درباره ظرفیت فعلی دانشگاه توضیح دهید؟

فتح الهی: اکنون دانشگاه تربیت مدرس دارای 10 هزار دانشجو و 730 عضو هیئت علمی است که در گستردگی  16 دانشکده و همچنین 15 واحد تحقیقاتی فعالیت های آموزشی و علمی خود را انجام می دهد امسال نیز همه فعالیت های این دانشگاه با محوریت شعار رونق تولید در 2 بخش واحد های تولیدی فعال و غیر فعال انجام می شود در واقع هدف ما این است که بتوانیم کمیت و کیفیت را بالا ببریم زیرا قسمت عمده رونق تولید به واحد هایی مربوط می شود که در بدنه اقتصاد قرار دارند و دولت حمایت های قانونی و مالی از آنها انجام می دهد.

 فارس: مهم ترین مشکل رونق تولید از نظر شما چیست؟

فتح الهی: به عقیده من بزرگترین آسیب حوزه اقتصادی در بخش تولید این موضوع است که صنایع مختلف به جای تزریق و جذب نیروی انسانی از دانشگاه ها از نیروهای ماهری که بدون دانش هستند استفاده می کنند چرا که وجود نیروی انسانی دانا و ماهر در تولید و رونق آن نقش بسزایی دارد. از طرفی باید بگویم وظیفه دانشگاه ها است که سرمایه انسانی مورد نیاز بخش تولید را تامین کنند که این اتفاق می افتد اما صنایع از این افراد بهره نمی برند.

به نیروی ماهر بدون دانش کمترین دستمزد را می دهند

فارس: چرا صنایع از نیروهای متخصص دانشگاهی استفاده نمی کنند ؟

فتح الهی: چون باید دستمزد و امکانات بیشتر و همسو با استاندارد های موجود را در اختیار نیروهای کارشناس و نخبه قرار دهند اما به نیروی ماهر بدون دانش کمترین دستمزد را می دهند و فعالیت تولیدی خود را پیش می برند.

فارس: استفاده از نیروی متخصص دانشگاهی به چه میزان در رونق تولید تاثیر گذار است؟

فتح الهی: به عقیده من اگر جوانان دانشگاهی به عنوان سرمایه انسانی خوب آموزش ببینند و پرورش یابند و در مقابل به مسائل روز در بخش تولید آگاهی پیدا کنند بدون شک برای بدنه تولید سرمایه فکری ایجاد می کند از طرفی اگر این افراد در صنایع مختلف وارد شوند و مهارت های متنوع را یاد بگیرند می توانند با ابتکارات جدید و خلاقیت خود فضای جدید کار را ایجاد می کنند که تولید رقابت پذیر خواهد شد و در نتیجه تنوع بخشی در محصول و خدمات ارتقای کیفیت را در بر دارد.

 فارس: جایگاه دانشگاه در پرداختن به شعار سوال کجاست؟

فتح الهی: در پاسخ به این سوال باید ابتدا بگویم فارغ التحصیلان ما کارآفرین هستند در واقع نهاد دانشگاه می تواند بنیان گذار در قالب هسته فناوری در شرکت های دانش بنیان باشد به طوری که سرمایه های انسانی، فکری، کارآفرینی، اجتماعی و فناوری و نوآوری جامعه را به طور مستمر ارتقاء دهد و به معنای واقعی به  افزایش کمی و کیفی و تنوع بخشی دامن بزند.در واقع دانشگاه متولی تربیت نیروی پژوهشی،کارآفرین، نوآور و آموزشی است.

* مبدا تحولات دانشگاه است

فارس: برای سرعت بخشیدن و استفاده بهتر از نیروی دانشگاهی چه اتفاقی باید بیافتد؟

فتح الهی: از آنجایی که رونق تولید می تواند نقطه عطفی برای پیشرفت و توان داخلی ایجاد کند باید بگویم باید مواردی مانند تامین منابع مالی و مقررات دست و پا گیر برداشته شود. به طور مثال به موقع تخصیص ندادن بودجه با به اندازه کافی پرداخت نشود یعنی تمامی برنامه های دانشگاه ناقص انجام می شود، این در حالی است که به نقل از امام خمینی «مبدا تحولات دانشگاه است»، اما امروز به دلیل کمبود بودجه این نهاد نمی تواند فعالیت منسجم انجام دهد. از طرفی باید به این نکته توجه داشت که برای داشتن جامعه، دولت و مجلس خوب باید دانشگاه خوب وجود داشته باشد.

فارس: اگر بودجه کافی داده شود نیروی مهارتی مورد نیاز وجود دارد؟

فتح الهی: در حال حاضر در دانشگاه‌های ما نخبگان و اندیشمندان زیادی در حوزه های مختلف حضور دارند که تنها کافی است نهادها و دستگاه های اجرایی اولویت های کاری خود را آماده کرده و در خواست های خود را برای رسیدن به اهدافشان در اختیار نیروهای متخصص مهارتی و کاربردی قرار دهند که بدون شک در مدت زمان کوتاهی شاهد تحول خواهند بود. 

* نبود ساختار صحیح و عدم برنامه درست برای  قشر نخبگان جامعه 

فارس: اکنون دانشگاه های خوب ما عملکرد خوبی دارند؟

فتح الهی: بله ، در حال حاضر فارغ التحصیلان دانشگاه های سطح یک  یا خوب ما را کشور های توسعه یافته جذب کنند؟ مهم ترین علت آن نبود ساختار صحیح و عدم برنامه درست برای این قشر از نخبگان جامعه است، دانش آموختگان ما به جای اینکه در کشورهای دیگر از خلاقیت و تخصص خود استفاده کنند باید بخش‌های مختلف کشور را متحول سازند که در این رابطه دولت باید زیر ساخت‌های آن را ایجاد کند.در واقع چون در داخل کشور اقتصاد را برای استفاده این نیروها آماده نکرده ایم اقتصاد ایران باید به سوی اقتصاد مقاوم حرکت کند.

فارس: چه راهکاری شما پیشنهاد می کنید؟

فتح الهی: باید اول به این نکته اشاره کنم، اینکه نامه بنویسیم و نظر و پیشنهاد سازمان‌ها را درباره اقتصاد مقاومتی جویا شویم، اقتصاد ایجاد نمی‌شود؛ باید دولت با کمک اقتصاد دان‌ها و افراد نخبه دانشگاهی به طراحی پویا و پایدار حوزه اقتصاد بپردازد به طوری که نوسانات ارزی، نفتی و تحریمی نتواند اقتصاد را از پایداری خارج کند.

* 95 درصد دانشجویان تربیت مدرس پس از اتمام تحصیلات تکمیلی در داخل کشور می‌مانند

 فارس: شما به عنوان نمونه برای جلوگیری از خروج دانشجویان ازکشور چکار کرده اید؟

فتح الهی: باید به این نکته اشاره کنم که مهم ترین ویژگی این دانشگاه این است که 95 درصد دانشجویانش پس از اتمام تحصیلات تکمیلی به خاطر تعلق خاطر و تربیت دانشگاه در داخل کشور می‌مانند و با تمام ظرفیت خود مشغول به کار می شوند این در حالی است که این دانشگاه در همه امور بعد از دانشگاه تهران رتبه دوم را دارد و از لحاظ کارایی رتبه یک را دارا است.ازطرفی باید بگویم اقتصاد ما نیازمند مبانی نظری، نقشه راه و برنامه عملیاتی دراز مدت است که محصولات بخش های حیاتی در تولید شناسایی و افزایش یابد همچنین ما باید با تولید کنندگان دنیا شریک شویم که با این اتفاق مردم دیگر هزینه اضافی نخواهند داد به طور مثال  تعرفه واردات خودرو به کشور را باید شرکت تولید کننده پرداخت بکنند نه مردم ایران.

* دانشگاه متولی نیست که بخواهد پاسخگوی همه مشکلات مختلف کشور باشد

فارس: چگونه باید از دانشگاه ها برای رفع مشکلات گوناگون کمک گرفت؟ 

فتح الهی: باید بگویم دانشگاه متولی نیست که بخواهد پاسخگوی همه مشکلات مختلف کشور باشد، دانشگاه تنها مسائل را به تقاضای نهادها با توجه به اندیشمندانی که دارد حل می کند و راهکار می دهد نباید توقع زیادی از دانشگاه ها داشت باید به طور مثال در حوزه محصولات مصرفی وزارت جهاد کشاورزی یا نیرو کارها و نیازهای خود را اولویت بندی کرده و خود را از روزمرگی خارج کنند اگر هر نهادی در فعالیت هایش دچار مشکل شد باید آنها را دسته بندی کرده و از دانشگاه کمک بگیرد که دانشگاه هم به آنها راهکار منطقی و علمی ارائه کند.نباید همه کمبو ها را از دانشگاه طلب کرد امروز در جامعه کار نیست می گویند دانشگاه مقصر است این در حالی است که بیشتر فارغ التحصیلان را کشور های خارجی جذب می کنند. به طور کلی باید گفت اگر سفره مردم پر باشد دولت خوب کار کرده و اگر خالی باشد دولت ناکارآمد است.

فارس:  از فعالیت های بین المللی دانشگاه در ارتباط با کشور های خارجی برایمان بگویید؟

فتح الهی: در این رابطه پروژه طراحی شده است و باید تا 3 سال آینده نتیجه فعالیت و ارتباط با دانشگاه های کشور های خارجی که هم طرازی با آنها بوده مشخص شود در واقع باید به سطح کارکرد دانشگاه خارجی برسیم که ایم موضوع مربوط می شود به به بند (ز) ماده 50 برنامه چهارم توسعه که رسالت بین المللی را باید دانشگاه ها برعهده بگیرندکه در دولت یازدهم از زاویه اقتصاد مقاومتی به آن نگاه شد و دانشگاه هایی که آمادگی داشتند در این باره فعال شدند اما برای ارتباط بین المللی تنها 400 میلیون که مبلغ کمی است اختصاص داده اند که با این مبلغ نمی شود پروژه اجرا کرد. به معنای دیگر با این اعتبار سخت است پرچم دار علم مبتنی بر دین شد به عقیده من ارزش این بخش با همه آرمان های جمهوری اسلامی مساوی است. دولت باید بیشتر حمایت کند و ما باید بیش از گذشته بکوشیم تا به سخن رهبری که می فرمایند دانشگاه ها در تراز شهید چمران نیرو تربیت کنند، برسیم.

فارس: تا کنون در ارتباط بین المللی چه اقداماتی کرده اید؟

فتح الهی: در حال حاضر ما دارای 160 دانشجوی خارجی مقطع کارشناسی ارشد و دکتری از کشورهای سوریه ، عراق، رومانی و افغانستان هستیم و در تبادل علمی و پژوهشی ارتباطات بسیار خوبی با دانشگاه های مختلف داریم از طرفی از ظرفیت های متنوع و مختلف پژوهشی و آموزش آنها به صورت دو طرفه استفاده می کنیم. اگر حمایت بودجه ای دولت در این بخش بیشتر شود بدون شک به پرچم داری علم دست خواهیم یافت.

فارس: آیا بر روی پایان نامه های دانشجویان نظارت دارید؟

فتح الهی: بله،در خصوص پایان نامه باید بگویم استانداردهایی را برای مقاطع کارشناسی ارشد ، دکتری عمومی و رساله دکتری در نظر گرفته ایم به طوری که هر دانشجو باید آنها را رعایت کند که می توان به حل یکی از مشکلات کشور در قالب پایان نامه ، ثبت اختراع یا اکتشاف برگرفته از پایان نامه ، خلق آثار هنری بدیع ، چاپ حداقل یک مقاله از پایان نامه کارشناسی ارشد در مجلات علمی - پژوهشی و  در نهایت نگارش کتاب با استفاده از محتوای پایان نامه اشاره کرد.

فارس: برای پژوهشگران مراکز پژوهشی برنامه و فعالیت خاصی در نظر گرفته اید؟

فتح الهی: بله ، ما برای پژوهشگران انتظاراتی را تعریف کرده ایم آنها باید به نیاز سنجی و امکان سنجی پایان نامه ها در قالب طرح های تحقیقاتی مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری  برای کاربردی کردن تحقیقات در دانشگاه ها بپردازند.از طرفی آنها باید در تعریف علمی پروژه های کاربردی و توسعه ای کار کنند به این معنی که یک مشکل کاربردی به یک یا چند پروژه تبدیل شده و سپس جمع آوری و تلفیق نتایج کنند و در نهایت یک پاسخ قابل عمل بدهند.همچنین آنها باید به صورت مستمر در مجامع و سمینارهای علمی مرتبط با رشته ، شرکت کنند و با تبادل نظر با پژوهشگران دانشگاه ها تحقیقات کاربردی ارائه دهند.این موضوع در حالی است که این افراد باید در انجمن های علمی و بین المللی عضویت فعال داشته باشند.

فارس: در زمینه اشتغال چه دانش‌آموختگانی دچار مشکل هستند؟

فتح الهی: متاسفانه بیشترین بیکاری جامعه مربوط به دانشجویان حوزه کشاورزی و مجموعه علوم انسانی است که باید در قالب طرح جهادی صنایع مربوط به کشاورزی، نفت و معدن حمایت و پشتیبانی شود و نسبت به گسترش آن شبانه روزی کار کرد چراکه بیشترین نیاز کشور هم مربوط به همین 3 مقوله مهم است.

فارس: و سوال آخر؛ اگر پیشنهادی برای رونق تولید دارید، بفرمایید؟

فتح الهی: باید فعالیت‌های دانشگاهی به گونه‌ای مدیریت شود که آثار اجتماعی و اقتصادی آن در جامعه قابل لمس باشد و در نهاد سازی از تجربه جهانی باید استفاده شود و همچنین براساس اولویت های داخل کشور بومی سازی صورت گیرد و طبق فرهنگ اسلامی کار شود تا به نتیجه مطلوب برسیم. از طرفی باید بگویم شرکت های دانش بنیان که نیاز اقتصادی امروز جامعه هستند باید از درون اقتصاد بجوشند.

انتهای پیام/

افزودن نظر